تبلیغات
همه جای ایران سرای من است شهر من گنبد کاووس - به‌ نظر می‌رسد ازدواج‌ موقت‌ به‌ چهار طریق‌ منحل‌ شود:
 
درباره وبلاگ



مدیر وبلاگ : مهدی رایگانی
مطالب اخیر
نویسندگان
جستجو

آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
همه جای ایران سرای من است شهر من گنبد کاووس




فصل‌ ششم‌ ـ انحلال‌ عقد در ازدواج‌ موقت‌

ماده‌ 1120 قانون‌ مدنی‌: “عقد نكاح‌ به‌ فسخ‌ یا به‌ طلاق‌ یا به‌ بذل‌ مدت‌ در عقد انقطاع‌ منحل‌ می‌شود.”
به‌ نظر می‌رسد ازدواج‌ موقت‌ به‌ چهار طریق‌ منحل‌ شود:
1 ـ فسخ‌ نكاح‌2 ـ بذل‌ مدت‌3 ـ انقضای‌ مدت‌4 ـ فوت‌ یكی‌ از زوجین‌

بخش‌ اول‌ ـ فسخ‌ نكاح‌:
اختصاص‌ به‌ عقد دائم‌ ندارد شامل‌ ازدواج‌ موقت‌ هم‌ می‌شود و فسخ‌ به‌ معنی‌ بر هم‌ زدن‌ و انحلال‌ است‌ كه‌ یكی‌ از طرفین‌ عقد به‌ موجب‌ قانون‌ یا شرط خیار از آن‌ می‌تواند استفاده‌ نماید. مثلا اگر در ازدواج‌ موقت‌ 99 ساله‌ زوج‌پس‌ از عقد، دیوانه‌ شود زوجه‌ به‌ استناد ماده‌ 1125 قانون‌ مدنی‌ حق‌ فسخ‌ دارد یا در همین‌ مورد می‌توان‌ شرط كرد كه‌ اگر زوج‌ زن‌ دیگر بگیرد، زوجه‌ حق‌ فسخ‌ عقد ازدواج‌ موقت‌ را داشته‌ باشد. )ماده‌ 1119 قانون‌ مدنی‌).148
فسخ‌ در “ازدواج‌ موقت‌” تنها به‌ اراده‌ صاحب‌ حق‌ واقع‌ می‌شود و نیازی‌ به‌ رضایت‌ همسر او ندارد، یعنی‌ در ردیف‌ ایقاعات‌ است‌ نه‌ قراردادها و فسخ‌ كننده‌ باید دارای‌ اهلیت‌ باشد.149
قسمت‌ الف‌ ـ موارد فسخ‌ در ازدواج‌ موقت‌: ماده‌ 1121 قانون‌ مدنی‌: “جنون‌ هر یك‌ از زوجین‌ به‌ شرط استقرار، اعم‌ از اینكه‌ مستمر یا ادواری‌ باشد برای‌ طرف‌ مقابل‌ موجب‌ حق‌ فسخ‌ است‌.”
عیوبی‌ كه‌ موجب‌ فسخ‌ می‌شود به‌ دو صورت‌ است‌ یا این‌ عیوب‌ مشترك‌ بین‌ زن‌ و مرد است‌، یعنی‌ آنكه‌ در هر یك‌ از زن‌ و شوهر آن‌ عیب‌ باشد یا حادث‌ شود برای‌ طرف‌ دیگر ایجاد حق‌ فسخ‌ می‌نماید یا آنكه‌ عیب‌ فقطاختصاص‌ به‌ یكی‌ از زن‌ یا شوهر داردیعنی‌ بعضی‌ از عیوب‌ مختص‌ زن‌ است‌ و بعضی‌ مختص‌ مرد كه‌ طرف‌ دیگر می‌تواند ازدواج‌ موقت‌ را فسخ‌ نماید.
بند اول‌ ـ عیب‌ مشترك‌: تنها عیبی‌ كه‌ به‌ موجب‌ ماده‌ 1121 ممكن‌ است‌ در مرد یا زن‌ باشد و برای‌ دیگری‌ ایجاد حق‌ فسخ‌ ازدواج‌ موقت‌ را می‌نماید جنون‌ است‌ و البته‌ به‌ شرط آنكه‌ جنون‌ استقرار داشته‌ باشد یعنی‌ آنكه‌ به‌صورت‌ شوك‌ نباشد. اما اگر جنون‌ صدق‌ كرد، دیگر تفاوتی‌ ندارد كه‌ این‌ جنون‌ به‌ صورت‌ مستمر و همیشگی‌ است‌ یا در بعضی‌ از زمان‌ها و مواقع‌ در یكی‌ از طرفین‌ به‌ وجود می‌آید.
بند دوم‌ ـ عیوب‌ اختصاصی‌:
قسمت‌ اول‌ ـ عیوب‌ اختصاصی‌ مرد: ماده‌ 1122 قانون‌ مدنی‌: “عیوب‌ ذیل‌ در مرد موجب‌ حق‌ فسخ‌ برای‌ زن‌ خواهد بود:
1- خصاء
2- عنن‌ به‌ شرط اینكه‌ ولو یك‌ بار عمل‌ زنا شوئی‌ را انجام‌ نداده‌ باشد.
3- مقطوع‌ بودن‌ آلت‌ تناسلی‌ به‌ اندازه‌ای‌ كه‌ قادر به‌ عمل‌ زناشوئی‌ نباشد.”
تعریف‌ خصاء ـ عبارت‌ از اخته‌ بودن‌ مرد به‌ وسیله‌ كشیدن‌ بیضه‌های‌ او می‌باشد.150
تعریف‌ عنن‌ ـ ناتوانی‌ جنسی‌ شوهر را عنن‌ می‌گویند و آن‌ بیماری‌ است‌ كه‌ موجب‌ می‌شود قوه‌ نشر آلت‌ تناسلی‌ مرد ضعیف‌ گردد به‌ طوری‌ كه‌ نمی‌تواند نزدیكی‌ كند.151
تعریف‌ مقطوع‌ بودن‌ آلت‌ تناسلی‌ ـ یعنی‌ آنكه‌ تمام‌ آلت‌ مرد بریده‌ شده‌ باشد. در این‌ صورت‌ حق‌ فسخ‌ برای‌ زن‌ است‌، اما اگر به‌ مقدار حشفه‌ یا بیشتر مانده‌ باشد كه‌ بتواند دخول‌ كند حق‌ فسخ‌ برای‌ زوجه‌ نیست‌.152
قسمت‌ دوم‌ ـ عیوب‌ اختصاصی‌ زن‌: ماده‌ 1123 قانون‌ مدنی‌: پعیوب‌ ذیل‌ در زن‌ موجب‌ حق‌ فسخ‌ مرد خواهد بود:
1 ـ قرن‌2 ـ جذام‌3 ـ برص‌4 ـ افضاء5 ـ زمین‌ گیری‌
6 ـ نابینائی‌ از هر دو چشم‌پ
تعریف‌ قرن‌ ـ استخوان‌ زائدی‌ است‌ كه‌ در جلوی‌ آلت‌ تناسلی‌ بعضی‌ از زنان‌ است‌ كه‌ مانع‌ از نزدیكی‌ شوهر با او می‌گردد.153
تعریف‌ جذام‌ ـ نوعی‌ بیماری‌ است‌ كه‌ اعضا خشك‌ و گوشت‌ بدن‌ در اثر آن‌ می‌ریزد و این‌ عیب‌ موجب‌ خیار فسخ‌ برای‌ مرد است‌.154
تعریف‌ برص‌ ـ سفیدی‌ كه‌ در پوست‌ بدن‌ انسان‌ پیدا می‌شود و دارای‌ خارش‌ دردناكی‌ است‌.155
تعریف‌ افضاء ـ یكی‌ شدن‌ مجرای‌ بول‌ و غایط یا یكی‌ شدن‌ مجرای‌ بول‌ و حیض‌ را گویند.156
ماده‌ 1124 قانون‌ مدنی‌: “عیوب‌ زن‌ در صورتی‌ موجب‌ حق‌ فسخ‌ برای‌ مرد است‌ كه‌ عیب‌ مذكور در حال‌ عقد وجود داشته‌ باشد.”
اگر در حین‌ عقد ازدواج‌ موقت‌ یكی‌ از این‌ عیوب‌ در زن‌ بود و مرد از آن‌ اطلاعی‌ نداشت‌، با استناد به‌ ماده‌ بالا می‌تواند ازدواج‌ را فسخ‌ نماید. اما چنانچه‌ در حین‌ عقد ازدواج‌ موقت‌ از عیب‌ زن‌ مطلع‌ بوده‌، حق‌ فسخ‌ ندارد، زیرااین‌ به‌ آن‌ معنی‌ است‌ كه‌ با همان‌ وضعیت‌ به‌ ازدواج‌ موقت‌ با آن‌ زن‌ راضی‌ شده‌ است‌. و همچنین‌ است‌ در صورتی‌ كه‌ عیب‌ بعد از عقد ازدواج‌ موقت‌ به‌ وجود بیاید ولو آنكه‌ قبل‌ از نزدیكی‌ باشد، حق‌ فسخ‌ ازدواج‌ موقت‌ را ندارد.157
قسمت‌ ب‌ ـ تدلیس‌ در ازدواج‌ موقت‌: ماده‌ 1128 قانون‌ مدنی‌: “هرگاه‌ در یكی‌ از طرفین‌ صفت‌ خاصی‌ شرط شده‌ و بعد از عقد معلوم‌ شود كه‌ طرف‌ مذكور فاقد وصف‌ مقصود بوده‌، برای‌ طرف‌ مقابل‌ حق‌ فسخ‌ خواهد بود. خواه‌وصف‌ مذكور در عقد تصریح‌ شده‌ یا عقد متباینا بر آن‌ واقع‌ شده‌ باشد.”
تدلیس‌ در “ازدواج‌ موقت‌” آن‌ است‌ كه‌ با اعمال‌ متقلبانه‌، نقص‌ یا عیبی‌ را در یكی‌ از زوجین‌ هست‌ پنهان‌ دارند، یا او را دارای‌ صفت‌ كمال‌ معرفی‌ كنند كه‌ فاقد آن‌ است‌. چنانكه‌ مرد خود را برخلاف‌ واقع‌ دكتر معرفی‌ نماید و از این‌راه‌ طرف‌ دیگر را وادار به‌ قبول‌ ازدواج‌ موقت‌ كند، یا اینكه‌ زن‌ خود را دختری‌ باكره‌ قلمداد كند و بدین‌ طریق‌ موافقت‌ مرد را با ازدواج‌ موقت‌ جلب‌ نماید و بعد از عقد معلوم‌ شود كه‌ طرف‌ فاقد وصف‌ مقصوده‌ بوده‌، یا عیبی‌ داشته‌ كه‌ باعملیات‌ فریبنده‌ خود، آن‌ را مخفی‌ كرده‌ است‌. در اینگونه‌ موارد شخص‌ فریب‌ خورده‌ می‌تواند ازدواج‌ موقت‌ را فسخ‌ كند. البته‌ تدلیس‌ هنگامی‌ صدق‌ می‌كند كه‌ عمد و قصد فریب‌ وجود داشته‌ باشد، یعنی‌ یك‌ طرف‌ عمدا با اعمال‌متقلبانه‌ خود، طرف‌ دیگر را فریب‌ داده‌ و ترغیب‌ به‌ عقد ازدواج‌ نموده‌ باشد.158

بخش‌ دوم‌ ـ انحلال‌ عقد در ازدواج‌ موقت‌ از طریق‌ بذل‌ مدت‌:
ماده‌ 1139 قانون‌ مدنی‌: “طلاق‌، مخصوص‌ عقد دائم‌ است‌ و زن‌ منقطعه‌ به‌ انقضاء یا بذل‌ آن‌ از طرف‌ شوهر از زوجیت‌ خارج‌ می‌شود.”
قسمت‌ اول‌ ـ بذل‌ مدت‌ به‌ وسیله‌ شوهر: دومین‌ طریق‌ انحلال‌ عقد در ازدواج‌ موقت‌، بذل‌ مدت‌ است‌. بذل‌ مدت‌ در اصطلاح‌ عبارت‌ از واگذاری‌ بقیه‌ مدت‌ ازدواج‌ موقت‌ می‌باشد و ازدواج‌ موقت‌ به‌ وسیله‌ بذل‌ مدت‌ از طرف‌شوهر منحل‌ می‌گردد.159 در واقع‌ مدتی‌ كه‌ برای‌ ازدواج‌ موقت‌ معین‌ می‌شود به‌ سود شوهر تلقی‌ شده‌ است‌ و به‌ همین‌ جهت‌ او می‌تواند از این‌ نفع‌ خود بگذرد و مدتی‌ را كه‌ باقی‌ مانده‌ است‌ به‌ زن‌ ببخشد.160 بدین‌ جهت‌ رضایت‌ زن‌ دربذل‌ مدت‌ یا عدم‌ رضایت‌ وی‌ هیچ‌ تأثیری‌ ندارد و از این‌ روست‌ كه‌ گفته‌ شده‌، بذل‌ مدت‌ ایقاعی‌ است‌ كه‌ تنها به‌ اراده‌ شوهر واقع‌ می‌شود و به‌ هیچ‌ تشریفات‌ دیگری‌ نیاز ندارد.161
لذا مرد می‌تواند مدت‌ باقی‌ مانده‌ را در هنگامی‌ كه‌ زن‌ در حیض‌ و یا در طهر مواقعه‌ نیز باشد ببخشد.
قسمت‌ دوم‌ ـ الزام‌ شوهر به‌ بذل‌ مدت‌: در قانون‌ مدنی‌ و قوانین‌ جاری‌، حكمی‌ مبنی‌ بر الزام‌ شوهر به‌ بذل‌ مدت‌ وجود ندارد.
اما به‌ نظر می‌رسد می‌توان‌ با استفاده‌ از وحدت‌ ملاك‌ ماده‌ 1130 قانون‌ مدنی‌ كه‌ بیان‌ می‌دارد:”در صورتی‌ كه‌ دوام‌ زوجیت‌ موجب‌ عسر و حرج‌ زوجه‌ باشد، وی‌ می‌تواند به‌ حاكم‌ شرع‌ مراجعه‌ و تقاضای‌ طلاق‌ كند، چنانچه‌ عسرو حرج‌ مذكور در محكمه‌ ثابت‌ شود، دادگاه‌ می‌تواند زوج‌ را اجبار به‌ طلاق‌ نماید و در صورتی‌ كه‌ اجبار میسر نباشد زوجه‌ به‌ اذن‌ حاكم‌ شرع‌ طلاق‌ داده‌ می‌شود.”
اگر ازدواج‌ موقت‌ برای‌ مدت‌ طولانی‌ منعقد شده‌ باشد، مثلا شوهر به‌ بیش‌ از پنج‌ سال‌ حبس‌ محكومیت‌ پیدا كند یا آنكه‌ مدت‌ ازدواج‌ موقت‌ پنجاه‌ سال‌ باشد و پس‌ از مدت‌ دو سال‌ از ازدواج‌ موقت‌، مرد، ترك‌ زندگی‌ زناشوئی‌نموده‌ و دو سال‌ است‌ كه‌ مراجعت‌ نكرده‌ است‌ و مخصوصا زن‌ هم‌ از نظر سنی‌ جوان‌ باشد و یا آنكه‌ مرد دارای‌ سوء رفتار باشد و موجبات‌ آزار زن‌ گردد كه‌ تحمل‌ آن‌ برای‌ وی‌ دشوار و همراه‌ با مشقت‌ باشد در چنین‌ فرض‌هایی‌ عدم‌تعیین‌ تكلیف‌ رابطه‌ زوجیت‌ كه‌ زن‌ متقاضی‌ خاتمه‌ آن‌ باشد موجب‌ ورود ضرر به‌ زن‌ محسوب‌ می‌گرددو منطقی‌ است‌ كه‌ زن‌ بتواند الزام‌ شوهر را به‌ بذل‌ مدت‌ از دادگاه‌ تقاضا نماید و چنانچه‌ به‌ مرد دسترسی‌ نیابد و نشود وی‌ را ملزم‌ به‌بذل‌ مدت‌ نمود حاكم‌ شرع‌ از جانب‌ مرد بقیه‌ مدت‌ را به‌ زن‌ بذل‌ می‌نماید.

بخش‌ سوم‌ ـ انحلال‌ عقد در ازدواج‌ موقت‌ به‌ لحاظ انقضاء مدت‌:
یكی‌ دیگر از موارد انحلال‌ عقد در ازدواج‌ موقت‌، انقضاء مدت‌ است‌ یعنی‌ آنكه‌ مدت‌ عقد به‌ خودی‌ خود تمام‌ شود. مثلا زن‌ و مردی‌ برای‌ مدت‌ دو سال‌ به‌ عقد یكدیگر درآیند و این‌ مدت‌ سپری‌ شود. پس‌ از خاتمه‌ این‌ مدت‌آن‌ها با یكدیگر نامحرم‌ می‌شوند و زن‌ باید عده‌ نگه‌ دارد.

بخش‌ چهارم‌ ـ انحلال‌ عقد در ازدواج‌ موقت‌ به‌ لحاظ فوت‌:
اگر زن‌ و شوهری‌ در عقد ازدواج‌ موقت‌ یكدیگر باشند و هنوز مدت‌ عقد تمام‌ نشده‌ و یا آنكه‌ شوهر، باقی‌ مانده‌ مدت‌ را بذل‌ نكرده‌ باشد، یعنی‌ همچنان‌ رابطه‌ زوجیت‌ در ازدواج‌ موقت‌ ادامه‌ دارد و در این‌ اثناء یكی‌ از زن‌ وشوهر فوت‌ نماید، عقد ازدواج‌ موقت‌ منحل‌ می‌شود لذا فوت‌ هر یك‌ از زن‌ و شوهر، از موارد انحلال‌ عقد در ازدواج‌ موقت‌ به‌ شمار می‌رود.

نویسنده: حسن گنجی
کارشناس ارشد حقوق خصوصی
کتاب روابط زوجین در ازدواج موقت





نوع مطلب : رابطه جنسی متعادل، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :


شنبه 2 اردیبهشت 1391 :: نویسنده : مهدی رایگانی
نظرات ()
شنبه 4 شهریور 1396 05:38 بعد از ظهر
I'd like to find out more? I'd love to find out more details.
شنبه 14 مرداد 1396 08:37 قبل از ظهر
I have been exploring for a little for any high quality articles or weblog posts
in this sort of space . Exploring in Yahoo
I ultimately stumbled upon this website. Studying this information So
i'm satisfied to exhibit that I have an incredibly just right uncanny feeling I came upon just what I needed.

I most no doubt will make certain to do not overlook this site and
give it a glance regularly.
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 08:33 قبل از ظهر
Hey I know this is off topic but I was wondering if you
knew of any widgets I could add to my blog that automatically tweet my newest twitter
updates. I've been looking for a plug-in like this for quite some time and was hoping maybe you would have
some experience with something like this. Please let me know if you run into anything.
I truly enjoy reading your blog and I look forward to
your new updates.
جمعه 25 فروردین 1396 05:38 بعد از ظهر
Hey there! This is my first visit to your blog! We are
a group of volunteers and starting a new initiative in a community in the same
niche. Your blog provided us valuable information to work on. You have done a wonderful
job!
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر